Op 10 augustus 2009 ontving ik een e-mail uit Nieuw-Zeeland met een vraag over de naam
Binnewijsent , die ik op 11 augustus aan de inzenders van de afstammingsreeksen heb
voorgelegd:
" Interessant wordt natuurlijk de originele schrijfwijze van de naam Binnewijse/Binnewijsen/Binnewijsent/Binnewijzend/Binnenwijzend. Die is namelijk op websites van partikulieren vaak verschillend en in de officiële archieven komen meerdere schrijfwijzen binnen de zelfde familie voor.Ik kan alleen als antwoord geven hoe ik daar zelf mee omga: ik noteer alle namen afzonderlijk. Dat kan gemakkelijk als je geen genealogisch programma gebruikt dat een vaste familienaam hanteert (ik ben ooit met Hazadata begonnen maar laat mij maar gewoon met de tekstverwerker doorgaan). Voor wie er op wil reageren nu reeds mijn hartelijke dank. Ik wil de antwoorden graag op mijn website plaatsen.Hoe gaan jullie als onderzoekers daarmee om? "
Nog dezelfde dag kwamen de reacties:
Ik maak gebruik van Haza-21, de opvolger van Haza-Data. Dit programma geeft je de mogelijkheid om alle mogelijke schrijfwijzen van een familienaam dan wel een voornaam in te voeren. Ook notaties als "een ongedoopt kind van J. Jansen" is mogelijk.Haza-21 werkt met vermeldingen, waarin de schrijfwijze zoals deze in de bron voorkomt wordt overgnomen, de vermelding is gekoppeld aan een persoon. In de uitvoer kan worden gekozen of de varianten in de schrijfwijze al dan niet moeten worden afgedrukt.
Tja, Hanny, eerlijk gezegd ben ik daarin wat slordig en dat vind ik niet eens zo erg. Eigenlijk ben ik op dit punt net zo slordig als de 17e-eeuwers.Een paar overwegingen:
We moeten ons realiseren dat wat we lezen in de oude stukken een interpretatie is van wat degeen die het opschreef hoorde. Vandaar ook al die verschillen. Eigenlijk zou het beter zijn om een fonetische transcriptie te maken, want die is onafhankelijk van de schrijfwijze.
Ik heb herhaaldelijk gezien dat iemands naam in de loop van zijn leven steeds anders werd geschreven.
- Bij de doop heb je alleen de familienaam van de vader als gegeven, maar die weet je soms indirect, bijvoorbeeld van de doop van andere kinderen of van diens eigen doop of huwelijk.
- Bij het huwelijk kan de schrijfwijze weer anders zijn.
- En als zo iemand kinderen krijgt, kan de schrijfwijze weer verschillen per kind.
- Enz. enz.
In vroeger tijd was de familienaam minder belangrijk dan voornaam + patroniem. Ik denk dat familienamen nogal eens werden gebruikt en ook ontstonden om onderscheid te maken tussen personen met dezelfde combinatie van voornaam en patroniem.
Kortom er bestaat geen 'originele schrijfwijze' van de naam Binnewijsen. Essentie is dat je bij het uitspreken ervan de naam op het gehoor herkent.